Thứ Ba, 12 2017 09:20 CH
中国的
Biến văn Đôn Hoàng (tiếp theo)
01:41 CH | 24/06/2016
 BIẾN VĂN ĐÔN HOÀNG (tiếp theo)

                                Đồng Văn

Lý Vinh là tiến sĩ đời Cao Tông. Trong lúc Pháp Quỹ giảng đạo, ông lý luận với Pháp Quỹ, ngâm vịnh trêu chọc nhau, mà người nghe không cảm thấy rằng đó là việc làm bất kính, ngược lại mọi người đều vui vẻ, khâm phục tài ứng đối nhanh trí của ông. Ở đây, họ không chú trọng đến việc giảng giải nêu cao đạo lý Phật giáo, mà chú trọng đến phần hài hước trong quá trình tiến hành giảng kinh. Sự thịnh hành của Tục giảng bắt đầu trong khoảng thời gian trước và sau đời Huyền Tông. Cao Lực sĩ ngoại truyện của Quách Thực đời Đường viết rằng: Mỗi ngày, thượng hoàng và Cao công đích thân xem việc quét sân, nhổ cỏ, có khi giảng kinh, luận nghĩa, chuyển biến, nói chuyện, tuy không gần văn luật, nhưng có thể làm cho ngài vui. Như thế thì Tục giảng đã bắt đầu hình thành vào khoảng đời Khai Nguyên, còn tên gọi thì được xác định muộn hơn. Năm Khai Nguyên thứ mười chín, Huyền tông xuống chiếu cấm tăng đồ thu tiền tài, chiếu rằng: Dạo này phong trào này rất thịnh trong giới tăng đồ. Nhân duyên giảng thuyết, huyền hoặc làng xóm, không chán, chỉ biết vơ vét của cải tiền tài. Chiếu này trong quyền một trăm mười ba Đường đại chiếu lệnh tập được gọi là Giới lịch Tăng Ni sắc, lời lẽ có đôi chút khác biệt, nhân duyên giảng thuyết gọi là nhân y giảng thuyết. Nhân duyên giảng thuyết, chú trọng việc thu vén tiền của, huyền hoặc dân chúng, điều này không khác gì những ghi chép về tục giảng trong sách vở. Hoạt động này đã bắt đầu có qui mô nhất định trong thời Khai Nguyên, làm cho triều đình phải chú ý.

 

Nguyên nhân hưng thịnh của Tục giảng

 Sự hưng thịnh của Tục giảng đời Đường là kết quả được tạo nên bởi nhiều nguyên nhân. Một mặt, phương thức tuyên giảng của đạo Phật đã diễn biến qua một thời kỳ lâu dài, đã chuẩn bị các yếu tố từ hình thức đến nội dung cho Tục giảng. Mặt khác, sự phát triển nhanh chóng và sự thế tục hóa của đạo Phật đời Đường đã kích thích những yếu tố vốn có này khiến chúng tập trung vào một chỗ, hình thành nên Tục giảng – loại hình có sức sống mạnh mẽ. Ngoài ra, thời đại thái bình hưng thịnh, thành thị phồn vinh cũng góp phần thúc đẩy sự thịnh hành của Tục giảng. Tháng ba năm Trường Khánh nguyên niên, cấp sự trung Đinh Công Trứ tấu trình lên Mục Tông rằng: “Quốc gia từ Thiên Bảo về sau, phong tục xa xỉ, yếu tiệc huyên náo mê muội làm vui. Mà kẻ địa vị cao. Nằm trọng quyền lại hỗn tạp trong đám công lệ, không biết xấu hổ. Công tư lẫn lộn, dần thành thói quen, thành thử công vụ đều phế cả”.

Tuy là lời đau đớn xuất phát từ đáy lòng, nhưng điều đó cũng chứng tỏ sự thật là từ thời Huyền tông trở đi, thói quen vui chơi yến tiệc rất thịnh thành. Tục giảng phát triển đúng vào lúc thói quen này đang thịnh hành, trở thành một hình thức thuyết xướng đầy thú vị được các tầng lớp thế tục ham chuộng thú vui hoan nghênh. Nguyên nhân chủ yếu làm cho Tục giảng trở nên thịnh hành có lẻ còn ở ưu thế bản thân của mình. Tục giảng sử dụng tiến tăm của Phật giáo, người nghe có thể nhờ đó thỏa mãn lòng thành đối với tông giáo của mình, phát nguyện cầu phúc, giảng kinh văn trong Đôn Hoàng di thư có nhiều đoạn là lời phát nguyện của vua chúa và dân thường. Đây là phương thức liên hệ trực tiếp nhất, tiện lợi nhất giữa thế tục và đạo Phật. Ngoài ra, những câu chuyện biến hóa thần kỳ, lạ thường, cộng với hình thức biểu diễn vừa giảng vừa hát đã hình thành đặc tính giải trí đậm nét của Tục giảng, làm cho nó trở thành hình thức văn nghệ trước kia chưa từng có và thỏa mãn nhu cầu nghe nhìn của quần chúng. Điều này đối với người đời Đường vốn đang chìm đắm trong bầu không khí vui chơi xa xỉ thì rất kịp thời và rất thích hợp. mặc dù bị chỉ trích là “giả thác kinh luận, những điều nói ra chẳng qua đều là chuyện thô bỉ thấp kém”, nhưng đối với tầng lớp bình dân vốn không chú trọng giáo nghĩa, chỉ dừng lại ở mức độ sùng bái thần tượng mà nói thì Tục giảng thực sự đáng được ca ngợi, tán thưởng. Chùa chiền, đền miếu, tăng lữ phân bố rộng khắp trong toàn quốc đã đảm bảo cho việc triển khai Tục giảng ở khắp mọi nơi.

 

Tình hình phát triển của Tục giảng

 Qua các tài liệu cho thấy, Tục giảng và Chuyển biến xuất hiện sớm nhất vào đời Huyền Tông. Về Tục giảng, chúng tôi cũng đã trình bày rõ; về chuyển biến thì ở phần Tống Dục Vi Huyên, quyển hai trăm sáu mươi chín bộ Thái Bình quảng ký (dẫn từ “Đàm tân lục”) có thể thấy được điều này. Trong đó nói rằng:“Dương quốc Trung làm Kiếm Nam chiêu mộ sứ, xuống Lư Nam, đường sá xa xôi. Lương thực ít ỏi, thường hiếm người trở về. hàng năm lệnh cho Tống Dục, Vi Huyên làm ngự sử, bắt thúc quận huyện trưng bắt người đi kiếm Nam. Người ta biết đi thế nào cũng chết, quận huyện không ai chịu nghe lệnh. Bèn ra quỷ kế, giả lệnh tăng thiết lập trai đàn, hoặc là cho làm Chuyển biến ở những đường đi chính. Trong số người nghe có kẻ nào nghèo khó, đi một mình thì bèn bắt lấy, nhốt trong mật thất, thay quần áo, gông thành đội, cấp tốc bắt lên đường phục dịch.

Dương Quốc Trung sung chức Kiếm Nam phó đại sứ, tri tiết độ sứ năm Thiên Bảo thứ mười, ra lệnh cho Lý mật cầm quân đánh Vân Nam. Như vậy, là Chuyển biến đã tồn tại ngay từ đời Thiên Bảo.Tục giảng thịnh hành vào thời gian sau thời Thịnh Đường. Khi đó, các chùa chiền ở thành Trường An thường tổ chức Tục giảng, phần Phiếm luận tam khúc trung sự trong quyền Bắc ký chí của Tôn Khải đời Đường có nói: “Các ca kỹ ra vào khó khăn, mỗi khi Bảo Đường tự ở đường phí nam có mở giảng, thường vào ngày tám hàng tháng, cùng dắt nhau dến nghe…cho nên nhằm ngày tám tháng ba, Bảo Dường tự rất đông sĩ tử, đều đến đợi ca kỹ ở đó”. Bảo Đường tự là chùa ni cô của Trường An nên các ca kỹ thường đến vui chơi du ngoạn, Tục giảng lại có sức hấp dẫn rất lớn đối với họ, trong số người nghe còn có các sĩ tử nghe tiếng đồn mà tìm đến. Tháng sáu năm Bảo Lịch thứ hai, Kính Tông cũng từng đến chùa Hưng Phúc nghe tục giảng. Phần Đường kỷ năm mươi chín, quyển hai trăm bốn mươi ba, bộ Tư trị thông giám cũng có chép: “Năm kỷ Mão, thánh thượng đến chùa Hưng Phúc, xem sa môn văn Tự Tục giảng”.

Như vậy, chùa Hưng Phúc cũng có Tục giảng. Những năm hội xương đời Vũ Tông, Tục giảng cực kỳ hưng thịnh ở thành Trường An. Hòa thượng Viên nhân người Nhật đến Trung Quốc cầu pháp vào đời Văn Tông, lúc đó đang ở Trường An, trong quyển ba bộ Nhập Đường cầu pháp tuần lễ hành ký của mình, ông viết: Tháng giêng năm Hội Xương nguyên niên, canh năm, ngày mùng chín, ra ngoại thành phía nam, sáng sớm trở về thành, ngự tại lầu Đan Phụng. Đổi niên hiệu, đổi năm Khai Thành thứ sáu thành năm Hội Xương nguyên niên.lại ban chiếu tả hữu bảy chùa mở hội Tục giảng …từ năm Thái Hòa thứ chín bỏ việc giảng kinh, nay thánh thượng mới cho mở, bắt đầu từ ngày mười lăm tháng giêng, đến ngày mười lăm tháng hai mới thôi. Như vậy, trước khi Vũ Tông diệt đạo Phật, các chùa ở Trường An thường mở Tục giảng. Thời giang và số lượng đông đảo các chùa tham gia đều hơn hẳn trước kia. Các lần Tục giảng này đêu được cử hành theo sắc lệnh của nhà vua, các tăng nhân giảng kinh chủ yếu đều có địa vị và chức sắc tôn quí. Qua đó có thể thấy rằng Tục giảng được Vũ Tông coi trọng và tôn sùng. Sự thịnh hành của Tục giảng trong thời kỳ Trung Đường và Vãn Đường đều gắn liền với sự nâng đỡ, ủng hộ của nhà vua. Các vua chúa nhà Đường từ Túc Tông trở đi đã có việc dẫn tăng nhân vào cấm cung, mở nội đạo trường. Truyện Vương tấn trong quyển một trăm mười tám sách Cựu Đường thư có chép: “Đại Tông từng ra lệnh cho tăng ni hơn trăm người tập trung trong cung, bày biện tượng Phật, tụng niệm kính sách, gọi là nội đạo trường”.

Vua chúa có thái độ nhiệt tình đối với Tục giảng rất rõ ràng, trước đời Ý Tông, Kính Tông cũng từng đến  Hưng Phúc tự, xem Văn Tự Tục giảng. Chính sự nhiệt tình này của các vua chúa đã thúc đẩy rất nhiều cho sự phát triển của Tục giảng. Qua bút tích của các văn nhân sĩ tử đời Đường cũng có thể thấy các ghi chép về tục giảng. Bài thơ Đáp di huynh Hồ Linh Chi kiến ký ngũ thập vận của Nguyên Chân thuật lại chuyện thời trẻ cùng với Hồ Linh Chi và khoảng chục bạn bè cùng tuổi “vi thư dạ du”, có câu, “tận nhật thính Tăng giảng” thông tiêu vịnh minh nguyệt”. Tăng giảng ở đây là nói về người chủ trì của hội giảng. Một tốp thành viên trẻ trung cả ngày chìm đắm trong Tục giảng, có thể tưởng tượng được sự thịnh hành và mức độ được hoan nghênh của Tục giảng thời bấy giờ. Bài thơ Hoa sơn nữ của hàn Dũ miêu tả cảnh tượng thính giả nghe Tục giảng Phật giáo đông đúc tại thành Trường An như sau: “Phố đông phố tây giảng Phật kinh, khua chiêng nổi ốc rộn cung đình, thổi phồng tội phước hòng dọa nạt, thính chúng như bèo xúm xít quanh…” Bài thơ nói rõ từ cung đình đến phố chợ, từ vua chúa triều thần đến dân thường, ở đâu Tục giảng cũng được phổ biến và hoan nghênh.Từ các ghi chép trên cho thấy, Trung tâm của Tục giảng là ở thành Trường An. Nhưng Tục giảng ở đời Đường thực sự đã phổ cập khắp nơi trong thiên hạ.( còn tiếp)

Tạp chí Hoa Đàm số 26 

Các tin liên quan
» Hóa giải khổ đau - 12:57 CH | 20/04/2016
» Rặng hoa bên đường (tiếp theo) - 09:59 CH | 27/02/2016
» Biến văn Đôn Hoàng (tiếp theo) - 02:41 CH | 21/02/2016
» Cha mẹ nuôi con - 02:37 CH | 21/02/2016
» Cá lóc hiếu thảo - 10:39 SA | 21/11/2015
» Biến văn Đôn Hoàng (tiếp theo) - 09:43 CH | 18/11/2015
» Đoan ngọ - 03:35 CH | 17/11/2015
» Bông hồng tặng cha - 11:18 SA | 02/11/2015
» Điều tốt đẹp - 11:33 CH | 10/08/2015
» Chuyện chú dê - 12:00 SA | 09/08/2015
» Rặng hoa bên đường (tiếp theo) - 12:06 SA | 08/08/2015
» Biến văn Đôn Hoàng (tiếp theo) - 09:09 CH | 05/08/2015
» Rặng hoa bên đường - 09:32 CH | 21/07/2015
Hình ảnh cuộc đời Đức Phật Thích Ca  
XEM NHIỀU NHẤT
1/
06/06/2013 02:32 ( 14358 )
2/
14/01/2013 06:17 ( 12587 )
3/
05/06/2013 21:53 ( 10644 )
4/
06/06/2013 03:24 ( 10609 )
5/
22/06/2013 19:00 ( 10145 )
6/
06/06/2013 04:46 ( 10094 )
7/
12/01/2015 12:24 ( 9660 )
8/
24/08/2013 08:28 ( 9380 )
9/
14/01/2013 05:58 ( 9250 )
10/
10/03/2014 23:53 ( 9130 )
11/
14/01/2013 05:58 ( 9053 )
12/
14/01/2013 05:56 ( 9022 )
13/
06/06/2013 03:31 ( 8340 )
14/
23/09/2013 16:17 ( 7656 )
15/
13/01/2013 23:11 ( 7567 )
16/
14/01/2013 06:02 ( 7420 )
17/
14/01/2013 06:14 ( 7311 )
18/
10/03/2014 23:52 ( 6654 )
19/
29/07/2014 19:51 ( 6192 )
20/
08/06/2013 06:04 ( 6022 )
NHẠC PHẬT GIÁO
TRUY CẬP
Bạn là người truy cập thứ
: 26 055 966
Đang truy cập
: 306

Chinese Buddhism Pages
中国佛教网
http://www.foyuan.cn http://www.fod123.com http://www.hsfj.com http://www.pszj.org http://www.cnbuddhism.com http://www.foyue.net.cn http://www.21foxue.com http://www.foyin.com
http://www.putuoshan.org.cn http://www.fo114.net http://www.chinawts.com http://www.chinafo.org http://www.fjnet.com http://www.chinavegan.com http://www.fowang.com http://www.hongfasi.net